Bilim insanları, küresel ısınma nedeniyle yok olma tehlikesi altındaki dağ buzullarını korumak için tarihin en sıra dışı arşivlerinden birini tamamladı. Çarşamba günü açılışı yapılan "Buz Hafızası Sığınağı" (Ice Memory Sanctuary), binlerce yıllık iklim kayıtlarını içeren antik buzul parçalarını gelecek nesiller için koruma altına aldı.
Alplerden Antarktika’nın Derinliklerine 50 Günlük Yolculuk
Sığınağın ilk sakinleri, Avrupa’nın zirvelerinden getirilen 1,7 tonluk devasa buz çekirdekleri oldu. Fransa’daki Mont Blanc ve İsviçre’deki Grand Combin buzullarından çıkarılan bu örnekler, İtalya’nın Trieste limanından başlayan 50 günlük zorlu bir kara, deniz ve hava yolculuğunun ardından dondurucu kıtaya ulaştı.
Mekanik Soğutma Yok, Doğal Koruma Var
Sığınak, Antarktika’nın merkezindeki Concordia İstasyonu’nda, yüzeyin 10 metre altında inşa edildi.
Yükseklik: 3 bin 200 metre.
Sıcaklık: Mekanik bir soğutucuya ihtiyaç duymadan doğal olarak sabit -52 derece.
Kapasite: 35 metre uzunluğundaki bu mağara, dünyanın dört bir yanından gelecek buz örneklerine ev sahipliği yapacak.
Geleceğin Teknolojisi İçin Zaman Kapsülü
Buz katmanları arasında hapsolmuş tozlar, hava kabarcıkları ve antik izotoplar; binlerce yıl önceki hava durumundan volkanik patlamalara kadar pek çok veriyi barındırıyor. Buz Hafızası Vakfı Başkan Yardımcısı Carlo Barbante, projenin vizyonunu şu sözlerle özetledi:
“Geleceğin bilim insanları, bugün hayal bile edemediğimiz teknolojileri kullanarak bu buzların içindeki şu an görünmez olan sırları açığa çıkaracaklar.”
Proje sadece iklimsel değil, stratejik bir öneme de sahip. Antarktika’nın hiçbir ülkeye ait olmayan statüsü sayesinde, bu arşiv siyasi çatışmalardan uzak, tamamen bilimsel liyakat esasına göre korunacak. Önümüzdeki süreçte sığınağa And Dağları, Himalayalar ve Tacikistan gibi bölgelerden de buzul örneklerinin eklenmesi planlanıyor.
