Yapay zekâ teknolojilerine yönelik yatırımların hızla artması, teknoloji sektöründe bellek talebini de beraberinde getirdi. Özellikle yapay zekâ veri merkezlerinin yüksek miktarda DRAM ihtiyacı duyması, tüketici elektroniği üreticilerinin bellek tedarikinde zorlanmasına neden oluyor.
Artan maliyetler ve stok sıkıntısı karşısında akıllı telefon üreticileri farklı çözümlere yönelirken, gündeme gelen yöntemlerden biri de kullanılmış RAM modüllerinin yeniden değerlendirilmesi oldu.
TrendForce tarafından yayımlanan son rapora göre, yeniden lehimlenen bellek modüllerinin 2026 yılında mobil pazardaki payının yüzde 3-4 seviyesinde olması bekleniyor. Bu oranın 2027 yılında yüzde 7-9 aralığına yükselmesi öngörülüyor.
ESKİ CİHAZLARDAN SÖKÜLEN RAM'LER YENİ TELEFONLARDA KULLANILABİLECEK
Sektörde "reballed RAM" olarak adlandırılan yöntem, daha önce başka elektronik cihazlarda kullanılmış bellek yongalarının yeniden işlenerek kullanıma hazırlanmasına dayanıyor.
Bu işlemde eski cihazlardan sökülen RAM yongalarına yeni lehim topları yerleştiriliyor. Böylece uygun teknik koşulları sağlayan bellekler, farklı elektronik cihazlarda tekrar kullanılabiliyor.
Aslında yeni olmayan bu yöntem, akıllı telefon pazarında bugüne kadar yaygın bir uygulama değildi. Ancak bellek maliyetlerindeki artış, özellikle düşük fiyatlı telefon üreten markaların bu seçeneğe daha fazla yönelmesine yol açabilir.
İLK HEDEF GİRİŞ SEVİYESİ TELEFONLAR
TrendForce'un raporunda, yeniden kullanıma hazırlanan belleklerin önemli bölümünü 4 GB kapasiteli LPDDR4X modüllerin oluşturduğu belirtiliyor.
Bu bellekler, özellikle giriş seviyesi 4G akıllı telefonlarda kullanılabilecek uygun maliyetli alternatifler arasında değerlendiriliyor.
Bellek fiyatlarının yüksek seyretmesi ve tedarik sorunlarının devam etmesi durumunda üreticilerin bu yöntemi daha geniş bir ürün yelpazesine taşıması bekleniyor.
Raporda dikkat çekilen bir diğer ihtimal ise kullanılmış bellek modüllerinin zaman içerisinde orta segment akıllı telefonlarda da kullanılmaya başlanması. Böylece tüketiciler, yeni bir telefon satın aldıklarında daha önce başka bir cihazda kullanılmış RAM modülleriyle karşılaşabilecek.
BELLEK KRİZİNDE YAPAY ZEKa ETKİSİ
Bellek tedarikindeki sıkıntıların kısa vadede sona ermesi beklenmiyor. Güney Koreli bellek üreticisi SK Hynix de yaptığı değerlendirmelerde yapay zekâ odaklı ürünlere yönelik talebin güçlü seyrini koruduğuna dikkat çekiyor.
Şirket, üçüncü çeyrek finansal sonuçları kapsamında bellek pazarının orta ve uzun vadede büyümeye devam edeceği beklentisini paylaştı.
Yapay zekâ veri merkezlerinin yüksek kapasiteli bellek ihtiyacı, üreticilerin kaynaklarını bu alana yönlendirmesine neden olurken akıllı telefon ve diğer tüketici elektroniği ürünlerinde kullanılan belleklerin maliyetini de etkiliyor.
Önümüzdeki dönemde bellek arzında rahatlama yaşanmaması hâlinde geri dönüştürülmüş RAM kullanımı daha yaygın hâle gelebilir. Özellikle uygun fiyatlı telefonlarda başlayabilecek bu değişimin orta segment modellere sıçrayıp sıçramayacağı ise sektörün yakından takip ettiği konular arasında yer alıyor.
